حوزه علمیه خراسان

حوزه علمیه خراسان
 28 بهمن 1394  |  2379 بازدید

حوزه علمیه خراسان

حوزه علميه خراسان در افق 1414، دومين حوزه علميه شيعي در عرصه تفقه، توليد علم و زمينه‌سازي نظام‌هاي ديني و تمدن‌ نوين اسلامي در جهان است.


پيشينه حوزه علميه خراسان يكي از مدارس و كانون‌هاي شيعي كه در نهضت علمي اماميه، نقش عظيمي ايفا كرده، حوزه علميه خراسان است. حوزه خراسان در اواسط قرن دوم هجري به دست مبارك امام علي‌بن‌موسي‌الرضا(ع) (148-206ق) تأسيس شد و عده‌اي از اصحاب و محدثان و فقها از محضر مبارك ايشان بهره گرفتند. شيخ طوسي اصحاب حضرت رضا(علیه السلام) را 317 نفر ضبط كرده است. پس از رحلت امام اين حوزه به فعاليت خود ادامه داد. اين حوزه تنها حوزه‌اي است كه با قدمتي هزارساله، هيچگاه دچار افول و نزول نشده است و همواره مهد تربيت و پرورش عالمان، بزرگان و مفاخر علم و ادب بوده است. حوزه مشهد امروزه بعد از حوزه علميه قم از حوزه‌هاي بزرگ جهان تشيع است و شمار بسياري از طلاب علوم ديني در آن مشغول به تحصيل‌اند، به ويژه دوره‌هاي مقدمات و ادبيات، سطوح و سطوح عالي اين مركز علمي و فرهنگي از شهرت بسياري برخوردار است. همجواري حوزه علميه خراسان با حرم مطهر امام رضا(علیه السلام) و بهره‌بردن از بركات وجودي اين امام همام، مهم‌ترين عامل دستيابي اين حوزه‌ي پرافتخار شيعه به اين جايگاه استوار است.

حوزه علميه خراسان پس از پيروزي انقلاب اسلامي پس از پيروزي انقلاب اسلامي به دست تواناي رهبر كبير انقلاب‌اسلامي حضرت آيت‌الله‌العظمي امام خميني‌ره كه خود از ثمرات حوزه علم و فقاهت بود، فشار و بحراني كه به علت جو اختناق و سياست‌هاي رژيم پهلوي بر حوزه‌هاي علميه حاكم بود، در ‌هم شكسته شد. جوانان جوياي فرهنگ و علوم‌اسلامي با شور و اشتياق وصف‌ناشدني براي آشنايي با معارف اسلامي به سوي حوزه‌هاي علميه روان شدند و در اين ميان، حوزه علميه مشهد هم از اين اقبال عمومي بي‌نصيب نماند. با افزايش روزافزون اين شوق و علاقه، مدارس جديدي توسط مردم، عالمان و روحانيان احداث شد. علاوه بر اين بسياري از مدارس قديم و فرسوده، مجدداً مرمت و مورداستفاده قرار گرفت. پس از پيروزي انقلاب اسلامي (1357-1378) تقريباً 30 مدرسه علميه در شهر مشهد احداث شد كه بيانگر رشد و گسترش حوزه علميه مشهد است. افزون بر اين، تعدادي از مدارس قديمي كه در رژيم پهلوي تخريب يا قابل استفاده نبودند، مانند مدارس ميرزاجعفر، خيراتخان، دودرب، پريزاد و نواب به اهتمام اولياي امور حوزه ترميم و بازسازي شدند و هم‌اكنون در شمار فعال‌ترين مدارس علميه مشهد قرار دارند. همچنين برخي از مدارس علميه تازه‌تأسيس مانند مدارس آيت‌الله خويي، ميرزاجعفر، حضرت ابوالفضل عليه‌السلام، نواب، امام‌علي‌عليه‌السلام و اهل‌بيت‌عليهم‌السلام از لحاظ وسعت و استفاده از معماري اصيل اسلامي، در شمار زيباترين بناهاي تاريخي و مذهبي حوزه علميه مشهد جاي دارند؛ كه شمار زيادي از دانش‌پژوهان و طلاب حوزه علميه در آنها به تحصيل مشغولند.

حوزه علميه خراسان در حال حاضر توسط مركز مديريت حوزه علميه خراسان اداره مي شود كه شامل مدارس علميه سه استان خراسان رضوي، شمالي و جنوبي مي باشد. در حال حاضر بيش از 130 مدرسه علميه در استان هاي خراسان مشغول به امر تربيت و آموزش طلاب خواهر و برادر هستند.

مدير عالي حوزه علميه خراسان آيت‌الله واعظ‌طبسى‌دامت بركاته، پس از پيروزى انقلاب شكوهمند اسلامى همواره به عنوان يكى از استوانه‌هاى نظام مقدس مورد توجّه قرار داشته و از سوى امام خمينى‌ره به عنوان نماينده معظم‌له در استان خراسان و توليت آستان قدس رضوى منصوب گرديد و پس از رحلت آن بزرگوار، اين حكم از سوى مقام‌ معظم رهبري تأييد شد. با شكل‌گيري انقلاب‌اسلامي در ايران و با استقرار نظام جمهوري اسلامي، ضرورت بازنگري و برنامه‌ريزي دقيق و موردنياز جامعه روزبه‌روز در حوزه هاي علميه ضروري به نظر مي‌رسيد و با اين هدف، آيت‌الله واعظ‌طبسي از سوي امام راحل‌قدس‌سره و سپس از سوي مقام معظم رهبري‌حفظه‌الله به عنوان مدير عالي حوزه علميه خراسان منصوب و اين مسئوليت خطير به عهده ايشان گذاشته شد.

برنامه راهبردي حوزه علميه خراسان

رسالت و ماموريت حوزه علميه و روحانيت شيعه:

روحانيت و عالمان ديني كه به حق شاگردان و ادامه‌دهندگان راه انبيا در جامعه امروزند. با علم و عمل و رفتار و روش زندگي خود دعوت‌كننده مردم به حق و آموزگاران دينداري آحاد جامعه‌اند. حوزه‌هاي علميه هم كه مزرع علماي دين و پرورشگاه نهال‌هاي بالنده فقاهت است در نظام مقدس جمهوري اسلامي ايران وظيفه‌اي بس سنگين و سترگ را عهده‌دار هستند. بر اساس حديث نبوي متواتر بين فريقين كه «{ان}العلماء ورثه‌الانبياء» (كافي /ج1/ص34) همان مسئوليت و بار امانتي كه انبياء الهي بر دوش داشتند، اينك بر عهده علما و روحانيت است. رسالت و مأموريت حوزه علميه و روحانيت در اسناد راهبردي حوزه علميه خراسان، در سه عنوان اساسي ذيل بيان شده است:

تفقه در دين: فهم دقيق، منسجم وكامل از دين اسلام بر پايه وحي و عقل و سخن و سيره پيامبر و امامان معصوم(عليهم‌اسلام) به‌عنوان كامل‌ترين برنامه‌ي رشد و تعالي انسان با رويكردهاي توصيفي، تحليلي، تبييني و ... از مهم‌ترين رسالت‌هاي روحانيت شيعه مي‌باشد.

ابلاغ دين: تعليم، تبيين و نشر علوم و معارف‌اسلامي و پاسداشت آنها در برابر برداشت‌هاي نادرست و تبيين‌هاي ناصواب و تربيت نيروهاي متخصص و آگاه به اين معارف از رسالت‌هاي روحانيت شيعه است.

اقامه دين: تحقق عيني اسلام در ابعاد مختلف (عقيدتي، تربيتي، اخلاقي، فرهنگي، اجتماعي، اقتصادي، سياسي) در جوامع بشري، بر پايه قسط و عدل، نفي طاغوت، ايجاد و گسترش حكومت و تمدن ‌اسلامي و زمينه‌سازي براي حاكميت جهاني دين با ظهور امام عصر(عجل‌الله تعالي فرجه) است.

سند چشم‌انداز حوزه علميه خراسان

چشم‌انداز حوزه علميه خراسان در افق ۱۴14

حوزه علميه خراسان در افق 1414، دومين حوزه علميه شيعي در عرصه تفقه، توليد علم و زمينه‌سازي نظام‌هاي ديني و تمدن‌ نوين اسلامي در جهان، مرجع اصلي فرهنگ و معارف اسلامي در منطقه، الهام‌بخش ‌در تربيت عالمان متقي، متعهد و كارآمد و برخوردار از سازمان‌هاي بالنده و هم‌افزا خواهد بود.

  افزودن نظر

  • خانم جعفری

     05 تیر 1395

    باسلام و عرض ادب بنده طلبه سطح سه فقه و اصول در اصفهان می باشم و به امید خدا تا چند ماه دیگر پایان نامه خود را دفاع کرده و فارغ التحصیل می شوم . معدل کلم نوزده و هفتاد و پنج صدم می باشد . تصمیم دارم سطح چهار را در حوزه خواهران مشهد بخوانم ، اما از آنجایی که مجردم و امکان همراهی خانواده ام با من در مشهد نیست ، تقاضای داشتن خوابگاه از حوزه خواهران مشهد را دارم .بنده تصمیم دارم باقی عمرم را در شهر مشهد مجاور آقا بشوم . خواهش می کنم این موضوع را با مسئولین حوزه در میان بگذارید و کمکم کنید چون تا آنجایی که بنده پرس و جو کرده ام به خواهران طلبه که ساکن مشهد نباشند خوابگاه تعلق نمی گیرد . خواهش میکنم من را مانند طلاب خارجی که از کشورهای مختلف دنیا می آیند محسوب کرده و کمکم کنید تا شرایط تحصیلم در سطح چهار در مجاورت آقا فراهم شود و به اینجانب خوابگاه تعلق بگیرد . باتشکر فراوان